Wychodząc z obiektywnych warunków brzegowych, które wynikają m.in. z możliwości, będących efektem naszej obecności w UE oraz z zastanej sytuacji, postaram się udowodnić na przykładach, że nie istnieje alternatywa wyłącznego rozwoju przemysłu bez usług, lub też usług bez przemysłu.

To prawda, że w przeszłości Śląsk i Zagłębie rozwijały swą gospodarkę w oparciu o dominację przemysłu ciężkiego - górnictwa, hutnictwa, energetyki i przemysłu budowy maszyn, zwłaszcza maszyn ciężkich, ale już w latach 70-tych dynamicznie powstawały różne branże przemysłu lekkiego, że wymienię tutaj branżę włókienniczą (Bielsko-Biała), tekstylną (Bytom), obuwniczą (Chełmek - Będzin), medyczną (Zabrze - Dąbrowa Górnicza), samochodową (Bielsko-Biała i Tychy) i szereg innych. Region nasz dysponował także unikalnymi możliwościami w zakresie nowoczesnej inżynierii materiałowej, gdyż Huta Baildon stanowiła jedyną w Polsce wytwórnię stopów precyzyjnych o dużej wartości dodanej. Niestety, upadła w efekcie nieuczciwej konkurencji spowodowanej błędnymi decyzjami gospodarczymi.

Wszelkie plany rozwoju gospodarczego bazują zarówno na potrzebach: rynków regionalnych, krajowego i jednolitego europejskiego oraz na możliwościach eksportowych do krajów trzecich. Ważkim argumentem w konstruowaniu tych planów są programy unijne dotyczące ochrony środowiska naturalnego oraz klimatu, a także bezpieczeństwa energetycznego. Politycy gospodarczy winni także uwzględnić w swoich planach niekorzystne kształtowanie się przyszłej sytuacji demograficznej w naszym kraju i w całej Unii Europejskiej.
Śląsko-zagłębiowska aglomeracja dysponuje nadal ogromnym potencjałem rozwojowym pozwalającym na modernizację w obszarze produkcji o dużej skali (skupię się tylko na tych wg mnie najważniejszych). Tak więc chodzi o modernizację istniejącego budownictwa mieszkaniowego poprzez jego rewitalizację i termomodernizację (chodzi głównie o odziedziczone z przeszłości, ale zabezpieczające trwałość i bezpieczeństwo mieszkańców budownictwo wielkopłytowe), co pozwoli istotnie zwiększyć zatrudnienie i obniżyć wydatki eksploatacyjne mieszkańców. Reguluje to dyrektywa UE z 2009 roku dot. charakterystyki energetycznej budynków.
Dotyczy to także modernizacji istniejącego systemu energetycznego i ciepłowniczego pod kątem lepszego wykorzystania technologii kogeneracyjnych, gdyż z uwagi na usytuowanie źródeł energii ogromny potencjał kogeneracyjny jest dotychczas niewykorzystany. Jest to wymóg zgodny z pakietem klimatyczno-energetycznym UE z 2008 roku.
Chodzi także o stworzenie nowoczesnego systemu zarządzania odpadami komunalnymi oraz elektronicznymi i elektrycznymi w oparciu o stosowne dyrektywy i rozporządzenia UE w celu zagwarantowania:

1. lepszego wykorzystania zawartych w nich zasobów poprzez
recykling,
2. pozyskania taniej energii w kogeneracyjnym procesie "waste
to energy".

Nastała także pora do lepszego wykorzystania naszych zasobów węgla energetycznego poprzez zastosowanie technologii "clean coal" (patrz: pakiet klimatyczno-energetyczny UE), do których można zaliczyć m.in. technologie zgazowania, w tym zgazowania podziemnego, tego pierwotnego źródła energii w celu uzyskania paliwa gazowego do napędu wysokoefektywnych turbin gazowych o sprawności przekraczającej 50%, a także gazu do dalszego przetworzenia w celu odzysku z niego wodoru, jako przyszłego czystego paliwa do napędu pojazdów mechanicznych.
Niestety, zagłębiowskie zasoby węgla pozostaną niewykorzystane na skutek błędnych decyzji politycznych z niedawnej przeszłości, które doprowadziły do likwidacji górnictwa w tym regionie.

W obszarze najważniejszych makro-usług nasza aglomeracja dysponuje ogromnym potencjałem w zakresie usług logistycznych.
Tak się bowiem składa, że w regionie naszym w okolicy Huty Katowice (obecnie Arcelor Mittal) w Sławkowie kończy się szeroki tor kolejowy, który może się stać głównym Europejskim Centrum Logistycznym, łączącym Europę z Ukrainą i Rosją oraz z Dalekim Wschodem. Za pilnym zajęciem się rozbudową tego Centrum przemawia fakt, że pozwoli to skrócić o 50% czas przewozu towarów na Daleki Wschód z Europy i na odwrót w porównaniu z drogą morską. Ponadto, Europa zdaje sobie już teraz sprawę z tego, że centrum gospodarki światowej powoli przesuwa się na Daleki Wschód.
Za możliwie szybkim rozwojem Europejskiego Centrum Logistycznego w Sławkowie przemawia korzystnie pozostała infrastruktura transportowa naszego regionu, tj.:
- skrzyżowanie autostrady biegnącej z północy na południe (w budowie) z istniejącą A4,
- dwa lotniska znajdujące się w pobliżu, tj. w Krakowie i w Katowicach,
- możliwość rozbudowy transportu wodnego poprzez ewentualną rozbudowę portu w Gliwicach,
- istnienie trasy średnicowej, którą koniecznie należy dokończyć w kierunku wschodnim, tj. w pobliże ECL,
- niewielka odległość od tego Centrum do Republiki Czech oraz do Słowacji.
Nie sposób w tym momencie nie wspomnieć o usługach komunikacyjnych dla ludności, tj. o transporcie publicznym, bowiem już teraz podejmuje się decyzje likwidacji transportu szynowego w miastach (Gliwice, Bytom) ze względu na doraźne potrzeby ekonomiczne,
podczas gdy tendencje w UE (wspaniałe rozwiązania transportowe w Strasburgu są tego przykładem) są ze względów ekologicznych całkiem przeciwne.

Wokół tych głównych zarysowanych wyżej nurtów polityki przemysłowej (i infrastrukturalnej) kształtującej podstawowe filary rynku w naszym regionie istnieje możliwość skupienia działalności licznych nowych oraz umocnienia istniejących małych i średnich satelitarnych przedsiębiorstw, które dają podstawową możliwość zatrudnienia. Rzecz w tym, by te wcześniej zarysowane przeze mnie projekty produkcyjne i usługowe o charakterze makro zapewniły wystarczającą konkurencyjność na jednolitym rynku europejskim oraz rynkach zewnętrznych dla tysięcy małych i średnich, często innowacyjnych, przedsiębiorstw.
Będą to małe i średnie przedsiębiorstwa produkcyjne kooperujące z gigantami przemysłowymi, np. z fabrykami samochodowymi, lub też świadczące usługi, np. na rynkowych zasadach out-sourcingu, liczne drobne, średnie i duże jednostki gospodarcze, a w tym także i logistyczne o lokalnym znaczeniu.

Duża konkurencyjność gospodarki w efekcie (tj. konkurencyjność usług i produkcji przemysłowej) jest bowiem warunkiem sine qua non funkcjonowania w dzisiejszym zglobalizowanym świecie niezbędnym do zrównoważonego rozwoju gospodarczego opartego głównie na eksporcie, a co za tym idzie - warunkiem rozwoju społecznego.

Nie ma zatem dylematu: czysty przemysł czy usługi, bowiem istnieje pomiędzy tymi dziedzinami gospodarki sprzężenie zwrotne. A zatem stosowny przemysł rozwija odpowiednie usługi i vice versa.

Mogę także na koniec stwierdzić, wbrew wielu pesymistycznym wypowiedziom wieszczącym "granice rozwoju", w tym i naszego województwa, że właściwe zrównoważenie dalszego rozwoju Śląska i Zagłębia, tj. wybór takiej jego ścieżki, która pozwoli budować konkurencyjny rynek przy zachowaniu przyjaznego dla mieszkańców środowiska przyrodniczego i korzystnych dla nich zarówno warunków pracy, jak i życia, przesuwa to ograniczenie rozwojowe w daleką przyszłość.
Daje także realną podstawę po podjęcia dla aglomeracji śląsko-zagłębiowskiej futurystycznego projektu pod nazwą "inteligentne miasto", a następnie "inteligentna aglomeracja".
Aby tak się jednak stało, należy opracować m.in., nie tylko dla województwa śląskiego, nowoczesne rozwiązania hydrologiczne dla zlewni Wisły i Odry, by nie dotykało nas mało inteligentne zaskoczenie powodziowe. Unia Europejska winna - i o to się z kolegami upominamy w Parlamencie Europejskim - zrealizować unijny projekt (ze środków spójności, których dobrze, jako Polska, nie wykorzystujemy) zarządzanie najważniejszymi zlewniami w Europie. Pragnę tylko przypomnieć, że my mieliśmy ponad trzydzieści lat temu taki perspektywiczny plan, który niestety zarzucono. Nazywał się "Program Wisła", a chodziło, bagatela, o wodę dla przyszłych pokoleń.